(22 augustus 2023)
Een vogel die we momenteel bijna dagelijks in de polder achter ons huis zien, is de purperreiger. We genieten er nog even van, want binnenkort is hij weg. Eind augustus / begin september vertrekken de purperreigers die bij ons gebroed hebben, naar Afrika. Daar verblijven ze ten zuiden van de Sahara. In april-mei komen ze weer terug.
Purperreigers hebben het formaat van een blauwe reiger, maar zijn donkerder en slanker. In de vlucht vallen vooral de ver uitstekende poten met lange tenen op. Ook de manier van vliegen is anders dan van een blauwe reiger. Purperreigers hebben een kenmerkende bruinoranje nek met zwarte strepen. Jonge exemplaren zijn geelbruin en houden dat kleed tot en met het tweede jaar.
Purperreigers broeden in kolonies in moerasgebieden. In Nederland zijn zo’n dertig kolonies, vooral in de laagveengebieden van Friesland, Overijssel en het Groene Hart. Vier jaar geleden zijn we met een excursie mee geweest naar de kolonie in de Nieuwkoopse Plassen. Een mooie ervaring.
Hun nesten maken deze vogels op een veilige plaats, bijvoorbeeld in oud riet of wilgenstruweel. In 2020 waren er in ons land ongeveer 1.200 broedparen. Een dieptepunt was de periode 1970-1990. Er waren toen nog maar 220 broedparen. Dit kwam enerzijds door ernstige droogte in de Sahel en anderzijds doordat de biotopen van de broedplaatsen waren verslechterd. Gelukkig zijn beide factoren verbeterd. In een artikel van Sovon kwam ik tegen dat de vogels vroeger werden vervolgd en gegeten. In de Tweede Wereldoorlog ging een boer de kolonie van Nieuwkoop in om te ‘oogsten’. Buurtbewoners konden die vogels dan bij hem kopen.
De purperreiger staat op de Rode Lijst van Nederlandse broedvogels. In Nederland wordt op vele manieren gewerkt aan verbetering van het leefgebied van deze soort. Nederland vormt de uiterste noordgrens van het broedareaal van de purperreiger dat zich vooral in Zuid- en Oost-Europa maar ook in Afrika bevindt.
Purperreigers foerageren in een gebied met een straal van 20 km rondom de broedkolonie. Het veenweidegebied met de vele sloten is ideaal als foerageergebied. Na het broeden verlaten ze grotendeels de kolonie en verblijven ze ’s nachts op slaapplaatsen (in bomen) in de buurt van hun favoriete foerageergebied. Het is dus belangrijk dat niet alleen broedgebieden beschermd worden, maar dat er ook voldoende mogelijkheden zijn om te foerageren. (Waar ‘onze’ purperreigers slapen, hebben we nog niet ontdekt.)
Purperreigers zoeken hun voedsel in ondiep water met een rijke oeverbegroeiing. De purperreiger eet vooral vis en amfibieën, maar hij lust ook waterinsecten, muizen, mollen en rivierkreeftjes.
Hier lees je waarom ik elke dag een soort plaats.
𝘉𝘳𝘰𝘯𝘯𝘦𝘯: 𝘝𝘰𝘨𝘦𝘭𝘣𝘦𝘴𝘤𝘩𝘦𝘳𝘮𝘪𝘯𝘨, 𝘴𝘰𝘷𝘰𝘯.𝘯𝘭, 𝘢𝘳𝘵𝘪𝘬𝘦𝘭 𝘶𝘪𝘵 𝘓𝘪𝘮𝘰𝘴𝘢
Ineke Bams 