Soort van dag 20: bromvliegen

(20 januari 2023)

Er ligt sneeuw en dan bromvliegen als soort (familie) van de dag? Het (irritante) gebrom van bromvliegen hoort toch bij een warme zomerdag? Toch zag ik afgelopen week een bromvlieg in het zonnetje zitten: een roodwangbromvlieg. En in huis kunnen bromvliegen overwinteren.
‘Bromvliegen’ is een vage verzamelnaam voor alle vliegen die brommen. Het verschil tussen bromvliegsoorten is zo klein dat enkel specialisten de soorten precies kunnen onderscheiden. (Daarnaast heb je nog andere groepen vliegen die er veel op lijken.)

Vliegen zijn tweevleugeligen, samen met de muggen De meeste insecten hebben vier vleugels; bij enkele insectensoorten ontbreken de vleugels. Bij tweevleugeligen is het tweede paar vleugels gereduceerd tot kleine stompjes, halters genoemd (niet op de collage te zien). Tweevleugeligen hebben nooit kaken maar altijd stekende of zuigende monddelen. In Nederland komen zo’n 5.100 soorten voor.
Wat verder opvalt zijn de antennen. Bij vliegen zijn ze heel kort en bestaan uit drie delen. Bij muggen zijn ze langer en die hebben zes delen.
Bromvliegen zijn 6-12 mm groot en hebben een iriserende oftewel metallic kleur: groen, blauw, zwart. In Nederland komen 37 soorten bromvliegen voor.
𝘖𝘱 𝘥𝘦 𝘤𝘰𝘭𝘭𝘢𝘨𝘦: 𝘳𝘰𝘰𝘥𝘸𝘢𝘯𝘨𝘣𝘳𝘰𝘮𝘷𝘭𝘪𝘦𝘨 (𝘨𝘳𝘰𝘰𝘵 𝘷𝘭𝘢𝘬), 𝘦𝘦𝘯 𝘨𝘳𝘰𝘦𝘯𝘦 𝘷𝘭𝘦𝘦𝘴𝘷𝘭𝘪𝘦𝘨 (𝘳𝘦𝘤𝘩𝘵𝘴𝘣𝘰𝘷𝘦𝘯), 𝘴𝘱𝘳𝘪𝘯𝘬𝘩𝘢𝘢𝘯𝘷𝘭𝘪𝘦𝘨 (𝘮𝘪𝘥𝘥𝘦𝘯 𝘳𝘦𝘤𝘩𝘵𝘴), 𝘤𝘭𝘶𝘴𝘵𝘦𝘳𝘷𝘭𝘪𝘦𝘨𝘦𝘯 (𝘰𝘯𝘥𝘦𝘳𝘢𝘢𝘯 2𝘹).

Vrouwtjes bromvlieg leggen hun eitjes overwegend in kadavers (of in levende dieren; er zijn er ook een paar parasitair). Uit de eitjes komen al snel de larven (bij vliegen maden genoemd). Na een paar dagen flink eten kruipen ze de grond in waar ze verpoppen. Na twee-drie weken ontpoppen ze en komen ze als vlieg tevoorschijn. Die doet zich te goed aan nectar en stuifmeel van o.a. schermbloemen en aan rottend organisch afval. Een volwassen bromvlieg wordt vijf weken oud. ’s Winters overwinteren ze als pop of als volwassen vlieg (dan leven ze uiteraard langer).
In huis vind je in de winter vooral bromvliegsoorten van het geslacht Pollenia (ze worden vanwege hun gewoonte in groepen te overwinteren ook wel clustervliegen genoemd). Hun borststuk heeft goudkleurige haren. Gevaarlijk zijn ze niet, alleen vervelend.
In huis vind je natuurlijk ook de huisvlieg (hoort tot de familie ‘echte vliegen’). Deze hebben een grijze borst met vier zwarte lengtestrepen; het achterlijf is aan de basis geel.

De vliegen en hun larven zijn belangrijke opruimers. Ze vormen zelf een voedselbron voor allerlei dieren. Net zoals alle vliegen kunnen ze ziekteverwekkers (virussen, schimmels, bacteriën) overbrengen. Bijzonder is het gebruik voor forensisch onderzoek, zoals je hier kunt lezen.

𝘉𝘳𝘰𝘯𝘯𝘦𝘯: 𝘎𝘦𝘭𝘦𝘦𝘥𝘱𝘰𝘵𝘪𝘨𝘦𝘯𝘣𝘰𝘦𝘬, 𝘌𝘯𝘵𝘰𝘮𝘰𝘭𝘰𝘨𝘪𝘴𝘤𝘩𝘦 𝘉𝘦𝘳𝘪𝘤𝘩𝘵𝘦𝘯 62(3-4) 2002, 𝘞𝘪𝘬𝘪𝘱𝘦𝘥𝘪𝘢, 𝘯𝘢𝘵𝘶𝘶𝘳𝘱𝘶𝘯𝘵.𝘣𝘦, 𝘣𝘶𝘳𝘦𝘢𝘶𝘱𝘭𝘢𝘢𝘨𝘥𝘪𝘦𝘳𝘱𝘳𝘦𝘷𝘦𝘯𝘵𝘪𝘦.𝘯𝘭, 𝘸𝘸𝘸.𝘦𝘪𝘴-𝘯𝘦𝘥𝘦𝘳𝘭𝘢𝘯𝘥.𝘯𝘭

NB: Al jaren fotografeer ik kleine beestjes in onze tuin (perceel 3000 m2), m.n. fotogenieke zoals dagvlinders. Vorig jaar probeerde ik zoveel mogelijk ongewervelden op bloemen en bladeren op naam te brengen. Met soorten die ik in voorgaande jaren al fotografeerde, zit ik nu op driehonderd ongewervelde soorten.

Het is niet te vergelijken met wat Luc Hoogenstein heeft gedaan: in coronatijd alles wat zich spontaan in zijn Utrechtse tuin van 150 m2 gevestigd heeft op naam brengen en op beeld vastleggen. Dinsdagavond ga ik een webinar van hem volgen. Aan het eind van de maand komt zijn boek uit: “Mijn 1000 soortentuin” (inmiddels zit hij op meer dan 1500 soorten).

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: